Posle kalciumot, fosforot e najzastapen mineral vo chovekovoto telo. Vo prirodata se naogja vo vid na soli i se javuva vo tri oblici: bel – otroven, violetov – neotroven i crn – najstabilen. Imeto go dobil od grchkiot zbor phosi pheroskoje koi znachat nositel na svetlost, zatoa shto fosforot vo temnica sveti.
Ovoj makroelement zaedno so kalciumot e glavna komponenta na koskite i zabite. Kaj vozrasen chovek go ima vo okolu 500 – 700 grama, od koi 85% se vo koskite. Ostatokot se naogja vo site kletki na mekite tkiva vo oblik na fosfolipidi, fosfoproteini i neogranski fosfati. Vo oblik na fosfolipidi, fosforot e glaven strukturen del na kletochnite membrani. Negovoto dejstvo e povrzano so ona na kalciumot. Fosforot e del od strukturata na nukleinskite kiselini DNA i RNA. Neophoden e vo metabolnite procesi za sozdavanje na energija potrebna za zhivot i normalno funkcioniranje na teloto, izgradba i obnova na kletkite, i mnogu drugi. Proizvodstvoto na energija vo nasheto telo zavisi od adenozin trifosfat i kreatin fosfat, supstanci vo koi fosforot ima glavna uloga. Pogolem del od B kompleks vitaminite ne bi mozhele da go ostvarat svoeto deluvanje bez fosfor. Isto taka ovoj mineral pomaga vo odrzhuvanje na normalnata pH vrednost vo teloto. So ishranata go vnesuvame preku mleko, sirenje, jajca, puter od kikiriki, riba, lucerka, leguminozi, orevi, ovoshen sok od malina i ribizla, kafeav oriz. Najmalata kolichina koja bi trebalo da ja vnesuvame vo tekot na denot za vozrasni e okolu 700 mg. Apsorpcija na fosforot od hranata se odviva vo tenkoto crevo i iznesuva okolu 70% od vkupnata kolichina koja se vnesuva. Za negova apsorpcija potreben e vitamin D.
Deficit na fosfor mozhe da nastane zaradi gladuvanje, opekotini, malapsorcija, bajpas na tenko crevo, deficit na vitamin D. Simptomite se slabost na muskulite, bolki vo koskite, konfuzija, trnenje i pechenje vo stapalata i podlozhnost na infekcii. Tezhok nedostatok mozhe da dovede i do smrt (retko, no sostojbi kako alkoholizam, dijabetes, ketoacidoza, anoreksija mozhe da doprinesat za ova). Hipofosfatemija ne mozhe da se sanira preku ishranata, pa se vnesuvaat dodatoci vo oblik na rastvorlivi fosfati. Suficit na fosfor doveduva do zgolemena koncentracija vo krvta, no bez vidlivi simptomi. Ona shto kje se pojavi kako simptom e rezultat na nekoja druga bolest. Nastanuva zaradi endokrini poremetuvanja, akutna i hronichna bubrezhna insuficiencija, stres, hemoterapija ili zgolemen vnes.
